چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟ +زیرنویس فارسی

در ارتفاع ۸۸۵۰ متری سطح دریا کولانگما که ما آن را به نام اورست می شناسیم بلندترین ارتفاع را در کره زمین دارد.اما واقعا چرا این کوهستان اینقدر مرتفع شده است. ما به اعماق پوسته زمین جایی که صفحات قاره ای با یکدیگر برخورد می کنند سفر می کنیم تا پاسخ این پرسش را بیابیم. با سلوچ همراه باشید.(چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟ )

چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟

 

دانلود ویدئو۷۲۰p

هر بهار صد ها کوهنورد و ماجراجو با رویای صعود به کوه کومولانگما پا به هیمالیا می گذارند که البته ما این کوه را به عنوان اورست می شناسیم. آنها ماهها در بِیس کمپ می مانند تا اجازه صعودشان صادر شود و شانس صعود به قله را پیدا کنند.

چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟

 اما چرا مردم جانشان را به خطر می اندازند تا اورست را صعود کنند؟

به خاطر هیجان و چالش است؟ به خاطر منظره؟ یا شانس لمس کردن آسمان؟! (چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟)

بیشتر مردم جذب موقعیت اورست به عنوان بلندترین کوه کره زمین می شوند و صعود به اورست امتیاز بزرگی به حساب می آید.

کوه ماناکیا عملا بلندترین کوه دنیا به احتساب فاصله دامنه تا قله است. اما در ارتفاع ۸۸۵۰ متری سطح دریا اورست بلندترین ارتفاع را در سیاره زمین دارد.

برای اینکه بفهمیم که این کوهستان مرتفع چگونه تشکیل شده است باید نگاهی به لایه های عمیق پوسته زمین بیاندازیم. جایی که صفحات قاره ای به هم برخورد می کنند.(چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟)

حرکت صفحات زمین 

پوسته زمین مانند صفحات پوست آرمودیلو قطعه قطعه است.(نوعی جانور گورکن) . صفحات زمین به طور مداوم حرکت می کنند و یا به زیر یکدیگر کشیده شده یا پیرامون هم حرکت می نمایند. برای صفحات قاره ای بزرگ این جنبش و حرکت نسبتا سریع هستند. آنها ۲ تا ۴ سانتی متر در سال حرکت می کنند. تقریبا به اندازه سرعت رشد طول ناخن ما انسان ها.

وقتی دو صفحه قاره ای با یکدیگر برخود می نمایند یکی از صفحات به زیر دیگری می رود و به لبه های صفحه فشار وارد می کند و همانطور که می دانید این فشار باعث بالا رفتن سطح پوسته می شود. اورست نیز بدین ترتیب شکل گرفته است.

پنجاه میلیون سال پیش صفحه هندوستان به سمت شمال کشیده شد و با صفحه عظیم اوراسیا برخورد کرد لذا پوسته زمین مچاله شد و نیروی رو به بالا بسیار بزرگی ایجاد کرد. کوه اورست در مرکز این کشمکش ها و در لبه محل برخورد دو صفحه اوراسیا و هندوستان قرار دارد.

اما شکل کوهها معلول عوامل دیگری بغیر از نیروی رو به بالا هستند. همانطور که پوسته ی زمین به سمت بالا کشیده می شود توده های هوایی را به سمت بالا متمایل می کند.

فرسایش آب و هوایی

بالا رفتن جریانات هوایی باعث خنک شدن رطوبت می گردد و این رطوبت به شکل باران و برف بارش می کند و دامنه کوهها را می فرساید و صخره هارا می شکند و پایین می آورد. ما به این روند فرسایش آب و هوایی می گوییم.

آب باران از شیب ها به پایین حرکت می کند و سنگ ها و صخره های فرسوده را  با خود می برد و دامنه ها را ساییده و دره های عمیق را حفر می کند و ناهمواری قله ها را شکل می دهد.

این تعادل بین فشار پوسته به سمت بالا و فرسایش دائمی شکل کوههارا می سازند.

اما در مقام مقایسه کوههای سر به فلک کشیده هیمالیا و کوههای هموار اروپا به نظر می رسد که همه کوهها سرنوشت یکسانی ندارند!

این به دلیل این است که زمان وارد معادلات می شود…

وقتی صفحات قاره ای با یکدیگر برخورد می کنند فشار رو به بالای پوسته به سرعت کوههای مرتفع و دره های پر شیب می سازد.  اما با گذشت زمان زمان جازبه و فرسایش آبی کوههارا هموار می کند. (چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟)

در نهایت تاثیر فرسایش از فشار پوسته زمین پیشی می گیرد و کوهها را سریعتر از حرکت دائمی شان رو به بالا هموار می کند.

سومین عاملی که شکل کوهها را می سازد شرایط اقلیمی است. در دماهای زیر نقطه انجماد مقداری از برف های باریده ذوب نمی شوند و در مقابل فشرده شده تا اینکه به یخ تبدیل می شوند و مسیر های برفی را شکل می دهند که در ارتفاعات مختلف در سراسر کره زمین به خاطر اقلیم به وجود می آیند.

در قطب های منجمد شمالی خطوط برفی همسطح دریا هستند اما در نزدیکی خط استوا شما باید ۵ کیلومتر صعود کنید تا هوا به اندازه کافی خنک شود تا یخ شکل بگیرد.

یخ های متراکم به خاطر وزن فوق العادشان شروع به جریان پیدا کردن می کنند و یک رودخانه منجمد کند می سازند که ما آنهارا به عنوان یخچال می شناسیم. یخچال صخره هارا خرد می کند و پایین می آورد.

*هرچقدر کوهستان پر شیب تر باشد جریان های یخچالی سریعتری خواهیم داشت و سریعتر صخره ها را در هم می کوبد و پایین می کشد.

یخچال ها بسیار سریعتر از باران ها و رودخانه ها موجوب فرسایش دامنه کوهها می شوند.

اگر یخچال ها به قله کوه متصل شوند کوهها را به سرعت به پایین می کشند. آنها قله ها را مانند یک ماشِن ریش تراش بزرگ هرس می کنند.

با اینهمه چرا کوه اورست اینقدر مرتفع شده است؟

برخوردهای عظیم صفحات قاره ای سبب بالا آمدن پوسته می شود دامنه هیمالیا را بسیار مرتفع ساخته است. ثانیا هیمالیا در مدار نزدیک استوا واقع می باشد که باعث می شود که خطوط برفی و یخچالی کوچکتری ایجاد شود و به ندرت آنقدر بزرگ هستند که بتوانند فرسایش چشمگیری ایجاد نمایند.

اورست در شرایط خوب اقلیمی قرار دارد که باعث می شود بتواند ارتفاع خود را حفظ کند اما این شرایط همواره پایدار نخواهد ماند!

ما در سیاره ای پر از چالش زندگی می کنیم . حرکت صفحات قاره ای – آب و هوای متغیر زمین و عوامل فرسایش دهنده ممکن است روزی متحد شوند تا کوه اورست را در هم بکوبند.

با اینحال همچنان کوه اورست قامتی پرشکوه در میان کوهنوردان و ماجراجویان و رویا پردازان دارد.

چرا اورست اینقدر مرتفع شده است؟

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *